Ý nghĩa giấc mơ bị truy đuổi

Mơ thấy mình bị truy đuổi thường có nghĩa là bạn đang tránh né điều gì đó có cảm giác cấp bách trong đời sống thức: một xung đột, hạn chót, ký ức, cảm xúc hoặc quyết định. Kẻ đuổi theo có thể là một người, một con vật, một cái bóng, hoặc một thứ không tên. Câu hỏi trung tâm của giấc mơ rất đơn giản: điều gì đang bắt kịp bạn?

tâm lý học nói gì

Bị truy đuổi là một trong những mô thức giấc mơ và ác mộng phổ biến nhất. Nó thuộc về một họ lớn các giấc mơ bị săn đuổi: chạy, trốn, bị săn, bị theo dõi, cố hét lên, cố cử động, hoặc cố tìm một căn phòng an toàn. Nếu bạn tỉnh dậy với tim đập mạnh, bạn đang ở trong một trải nghiệm rất quen thuộc của con người. Giấc mơ đáng sợ, nhưng mô thức này thì bình thường.

Trong truyền thống lâm sàng, giấc mơ bị truy đuổi thường chỉ về sự né tránh. Một phần trong bạn biết có một chuyện cần đối diện, nhưng một phần khác chưa muốn quay lại nhìn. Giấc mơ có thể không gọi tên vấn đề, vì cơ thể đã biết hình dạng của nó: áp lực ở phía sau, không đủ thời gian, không đủ không gian, không có lối ra rõ ràng.

Carl Jung sẽ không rút gọn kẻ truy đuổi vào một ý nghĩa cố định. Theo cách hiểu Jung, hình ảnh phía sau bạn đôi khi có thể giống với cái bóng: phần bản thân mà bạn không muốn nhận ra, thừa nhận, hoặc đưa ra ánh sáng đời thường. Điều đó không có nghĩa là sâu kín bên trong bạn rất tệ. Nó có nghĩa là một cảm xúc bị chối bỏ nào đó có thể đang đòi được chú ý. Giận dữ, đau buồn, ham muốn, ghen tị, tham vọng, xấu hổ và sợ hãi thường bước vào giấc mơ trong lớp hóa trang.

Nghiên cứu giấc mơ hiện đại đưa ra một khung nhìn giản dị hơn. Thuyết mô phỏng đe dọa của Antti Revonsuo, được đề xuất năm 2000, cho rằng giấc mơ có thể giúp tâm trí luyện tập cách nhận biết và phản ứng với nguy hiểm. Theo cách đọc này, giấc mơ bị truy đuổi là bộ não đang ngủ vận hành một chương trình sinh tồn cũ: phát hiện mối đe dọa, bỏ chạy, tìm chỗ nấp, sống sót. Lý thuyết này có ảnh hưởng, dù nó không giải thích được mọi giấc mơ và không nên được xem là câu trả lời trọn vẹn.

Giả thuyết về tính liên tục, gắn với các nhà nghiên cứu như Calvin Hall và về sau là G. William Domhoff, cho rằng giấc mơ thường tiếp nối những mối bận tâm, cảm xúc và khuôn mẫu xã hội khi thức, thay vì xuất hiện từ hư không. Giấc mơ bị truy đuổi có thể vang lại cách bạn cảm thấy ban ngày: bị công việc đuổi sát, bị phán xét dõi theo, bị nợ nần thúc ép, bị một cuộc trò chuyện bạn trì hoãn bám riết, hoặc bị một ký ức mà bạn cứ cố chạy thoát theo sau.

Nghiên cứu về ác mộng cũng phù hợp ở đây. Công trình của Tore Nielsen và Ross Levin về ác mộng nhấn mạnh cảm xúc, nỗi sợ và việc điều hòa căng thẳng. Giấc mơ không cần phải là ký ức nguyên văn về nguy hiểm. Nó có thể là cách tâm trí dàn dựng mối đe dọa khi nỗi sợ đã ở mức cao. Căng thẳng, tiền sử sang chấn, ngủ kém, một số loại thuốc và nhịp ngủ thất thường đều có thể khiến ác mộng dễ xảy ra hơn. Nếu ác mộng bị truy đuổi xuất hiện thường xuyên, gây khổ sở dữ dội, hoặc gắn với sang chấn, bạn nên trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia sức khỏe tâm thần có chuyên môn.

Hãy chú ý các chi tiết. Bạn đang chạy qua trường học, một ngôi nhà cũ, phố xá, khu rừng, nơi làm việc? Bạn có biết kẻ đuổi theo không? Bạn có chạy chậm, đi chân trần, im lặng, bị mắc kẹt không? Những điều này không phải trang trí ngẫu nhiên. Chúng cho bạn biết giấc mơ đã mượn bối cảnh, mối quan hệ hoặc thói quen cảm xúc nào từ đời sống thức.

Nếu giấc mơ có cảm giác kỳ lạ là cố chạy nhưng không di chuyển được, hãy đọc gần với chạy nhưng không nhúc nhích. Nếu giấc mơ chuyển nhiều hơn sang việc tìm chỗ nấp, nó giao với trốn. Và nếu ai đó đột nhập vào không gian của bạn trước khi cuộc truy đuổi bắt đầu, biểu tượng này có thể gần với kẻ đột nhập. Với nhóm biểu tượng rộng hơn, từ điển giấc mơ có thể giúp bạn so sánh các hình ảnh lân cận.

truyền thống và dân gian nói gì

Trong nhiều cách giải mộng dân gian ở châu Âu và Bắc Mỹ, bị truy đuổi trong mơ thường được xem là lời nhắc phải chú ý đến việc còn dang dở. Dân gian có thể nói rằng bạn đang bị một khoản nợ, một lời nói dối, một người ghen tị hoặc vận rủi bám theo. Đó là truyền thống, không phải bằng chứng. Nhưng nó giữ lại một ẩn dụ hữu ích: điều không được đối diện có thể tạo cảm giác như đang đi theo bạn.

Trong một số truyền thống dân gian của cộng đồng Phi châu hải ngoại và vùng Caribe, giấc mơ bị truy đuổi có thể được bàn đến trong liên hệ với áp lực tâm linh, sự đố kỵ, căng thẳng gia đình hoặc sự bảo hộ. Một người có thể được khuyên cầu nguyện, thanh tẩy nhà cửa, nói chuyện với bậc trưởng thượng, hoặc tránh một số xung đột. Một lần nữa, đây là dân gian và truyền thống tâm linh, không phải phát hiện khoa học. Sự khôn ngoan về mặt cảm xúc của nó là người mơ nên xem nỗi sợ là nghiêm túc, nhưng đừng để nỗi sợ điều khiển cả ngôi nhà.

Trong diễn giải giấc mơ dân gian Trung Hoa, bị truy đuổi có thể gắn với áp lực, mất kiểm soát, hoặc sự hiện diện của rắc rối mà người ta đang cố tránh. Các sách giải mộng xưa đôi khi đưa ra những dự đoán cố định hơn, nhưng các tuyên bố đó không có bằng chứng tốt. Điều còn có giá trị là sự chú ý đến đời sống xã hội: ai có quyền lực đối với bạn, ai đang đòi hỏi điều gì, và bạn cảm thấy bị dồn vào góc ở đâu.

Một số truyền thống Bản địa hiểu giấc mơ như điều có tính quan hệ và có ý nghĩa trong cộng đồng, vùng đất và trách nhiệm của một người. Sẽ là cẩu thả nếu san phẳng nhiều truyền thống thành một ý nghĩa duy nhất. Nhưng trong một số nền văn hóa truyền khẩu, một con vật hoặc kẻ truy đuổi mang tính đe dọa có thể kêu gọi sự tôn trọng, thận trọng, hoặc một thay đổi trong cách sống. Giấc mơ không chỉ là tâm lý riêng tư; nó có thể hỏi bạn đang đi qua các mối quan hệ của mình như thế nào.

Điểm trung thực ở giữa là thế này: dân gian thường xem một cuộc truy đuổi là dấu hiệu rằng có điều gì đó cần được xử lý. Tâm lý học cũng nói gần như vậy, nhưng bằng công cụ khác. Không bên nào chứng minh rằng giấc mơ dự báo nguy hiểm. Giấc mơ phản ánh nỗi sợ, áp lực và sự chú ý. Chúng không tiên tri buổi sáng.

Nếu bạn không thể chạy đủ nhanh thì sao?

Đây là một trong những phiên bản kinh điển. Bạn cố chạy, nhưng chân nặng trĩu. Mặt đất trở nên mềm nhũn. Cơ thể không nghe lời. Kẻ truy đuổi áp sát trong khi bạn di chuyển như đang ở dưới nước.

Về mặt tâm lý, điều này thường chỉ đến cảm giác bất lực hoặc hành động bị chặn lại. Có thể bạn biết điều gì cần xảy ra, nhưng cảm thấy không thể làm. Phiên bản trong đời sống thức có thể là một tin nhắn bạn chưa gửi, một ranh giới bạn chưa đặt ra, một quyết định bạn cứ trì hoãn, hoặc một tình huống mà cái giá của hành động có vẻ quá cao.

Cũng có một cách giải thích từ cơ thể khi ngủ. Trong giấc ngủ REM, cơ thể tự nhiên ức chế hầu hết chuyển động cơ bắp có chủ ý. Tâm trí đang mơ có thể biến sự bất động ấy thành một câu chuyện: tôi cần chạy, nhưng tôi không thể. Điều này không làm giấc mơ mất ý nghĩa. Nó có nghĩa là biểu tượng có thể được tạo nên từ cả cảm xúc lẫn sinh lý.

Hãy tự hỏi điều gì làm bạn chậm lại. Bùn, cầu thang, bóng tối, đám đông, đôi giày sai, chấn thương, một hành lang hẹp. Mỗi chi tiết đặt cảm giác vào một bối cảnh. Bùn có thể gợi sự nặng nề cảm xúc. Cầu thang có thể gợi nỗ lực hoặc địa vị. Đám đông có thể gợi xấu hổ hoặc cảm giác bị nhìn thấy. Đôi giày sai có thể gợi cảm giác chưa sẵn sàng.

Nếu bạn biết ai đang đuổi theo mình thì sao?

Nếu kẻ truy đuổi là người bạn biết, hãy bắt đầu từ mối quan hệ đó, nhưng đừng dừng lại ở đó. Sếp đuổi theo bạn có thể đại diện cho áp lực công việc. Cha mẹ có thể đại diện cho những quy tắc cũ, cảm giác tội lỗi, hoặc mong muốn được chấp thuận. Người yêu cũ có thể đại diện cho nỗi buồn chưa khép lại, cơn giận, hoặc một khuôn mẫu bạn không muốn lặp lại. Bạn bè có thể đại diện cho sự so sánh, nghĩa vụ, hoặc nỗi sợ làm ai đó thất vọng.

Đôi khi người đó là nghĩa đen. Nếu bạn sợ ai đó trong đời sống thức, giấc mơ có thể đang diễn tập nỗi sợ ấy. Hãy tin điều đó. Bạn không cần biến một mối lo thật sự thành biểu tượng. Nếu có vấn đề an toàn, hãy làm những bước bình thường khi thức: nói với người bạn tin tưởng, ghi lại những gì đã xảy ra, và tìm sự hỗ trợ tại địa phương nếu cần.

Nhưng thường thì người quen đó cũng mang tính biểu tượng. Hãy hỏi: tôi gắn người này với phẩm chất nào? Sự chỉ trích, sức hút, sự đòi hỏi, quyền lực, liều lĩnh, im lặng? Giấc mơ có thể ít nói về chính người đó hơn, mà nói về phẩm chất ấy đang lấn tới trong đời bạn.

Nếu bạn bị một người không mặt truy đuổi, ý nghĩa thường trở nên rộng hơn. Mối đe dọa có thể chưa được gọi tên vì bạn vẫn chưa gọi tên nó. Có thể bạn chỉ biết cảm giác: có điều gì đó đang muốn bạn trả lời.

Nếu bạn bị động vật, quái vật hoặc bóng đen truy đuổi thì sao?

Những giấc mơ bị động vật đuổi theo thường mang theo bản năng. Chó có thể gợi lòng trung thành trở nên đe dọa, nỗi sợ xã hội, hoặc điều kiện hóa cũ. Sói có thể gợi cơn đói, nguy hiểm, cô độc, hoặc nỗi sợ bị tách ra làm mục tiêu. Rắn có thể nghĩa là sợ hãi, chữa lành, tính dục, bí mật hoặc phản bội, tùy vào văn hóa và lịch sử cá nhân của bạn. Gấu có thể gợi giận dữ, bảo vệ, hoặc một sức mạnh quá lớn để thương lượng hời hợt.

Không có bộ mã động vật phổ quát. Căn bếp của bà bạn có ý nghĩa. Tuổi thơ của bạn có ý nghĩa. Việc bạn yêu chó hay sợ chó cũng có ý nghĩa. Nghiên cứu không ủng hộ các ý nghĩa cố định một-một cho động vật trong mơ. Cách đọc tốt nhất bắt đầu từ liên tưởng của bạn và sắc thái cảm xúc của giấc mơ.

Quái vật và bóng đen thường xuất hiện khi tâm trí tạo hình cho điều chưa được nói ra đầy đủ. Lo âu có thể đeo mặt nạ. Xấu hổ có thể mọc răng. Đau buồn có thể thành một hình người tối ở cuối hành lang. Điều đó không có nghĩa giấc mơ là giả. Nó có nghĩa là giấc mơ đang dùng hình ảnh ở nơi ngôn ngữ khi thức chưa theo kịp.

Nếu kẻ truy đuổi có tính siêu nhiên, truyền thống có thể gọi đó là linh hồn, quỷ dữ hoặc sự hiện diện thù nghịch. Tâm lý học có thể gọi đó là hình ảnh ác mộng. Cả hai cách gọi đều có thể mô tả cảm giác của nó. Nếu bạn cũng tỉnh dậy mà không cử động được, cảm thấy có ai đó trong phòng, hoặc thấy áp lực trên ngực, có thể bạn đã trải qua bóng đè, một hiện tượng giấc ngủ đã được biết đến. Nó đáng sợ, nhưng phổ biến; hãy nói với bác sĩ nếu điều này xảy ra thường xuyên, gây khổ sở nghiêm trọng, hoặc làm rối loạn giấc ngủ của bạn.

Nếu bạn thoát được, trốn đi, hoặc chống trả thì sao?

Thoát được là điều quan trọng. Nó gợi rằng một phần nào đó trong bạn đã tìm ra lối, dù rất nhỏ: một cánh cửa, cửa sổ, nhà của một người bạn, một căn phòng khóa kín, một cú rẽ bất ngờ. Giấc mơ có thể đang luyện tập sự tháo vát. Hãy chú ý điều gì đã giúp bạn. Đó là tốc độ, sự khôn khéo, việc xin giúp đỡ, nhớ ra một chiếc chìa khóa, hay không chịu hoảng loạn?

Trốn cho thấy một chiến lược lặng lẽ hơn. Trong giấc mơ, nó có thể khôn ngoan, nhất là khi mối đe dọa quá lớn. Tuy vậy, trong đời sống thức, trốn cũng có thể chỉ đến sự né tránh, bí mật, hoặc căng thẳng vì phải thu nhỏ bản thân. Nếu bạn dành cả giấc mơ sau rèm cửa, dưới gầm giường, trong tủ quần áo, hoặc trong buồng vệ sinh, hãy hỏi mình đang cố không để ai tìm thấy ở đâu.

Chống trả không tự động là tốt hơn, nhưng nó thường đánh dấu một chuyển dịch. Bạn đã quay lại. Bạn đã tiếp xúc với nỗi sợ. Có thể bạn vẫn sợ, nhưng giấc mơ đã đổi từ thuần túy bỏ chạy sang đối mặt. Một số nhà trị liệu làm việc với ác mộng tái diễn dùng liệu pháp diễn tập hình ảnh, trong đó người mơ luyện tập một kết thúc mới khi đang thức. Nghiên cứu ủng hộ liệu pháp diễn tập hình ảnh cho một số người bị ác mộng, đặc biệt khi ác mộng tái diễn, dù đây không phải cách chữa phù hợp cho tất cả.

Nếu cuộc truy đuổi kết thúc và kẻ đuổi theo lên tiếng, hãy ghi lại những lời đó. Ngay cả những câu kỳ lạ cũng có thể chứa trung tâm cảm xúc của giấc mơ. Nếu kẻ truy đuổi trở nên vô hại, nhỏ hơn, bị thương hoặc quen thuộc, giấc mơ có thể đang cho thấy điều đáng sợ thay đổi khi bạn đối diện với nó.

sáng hôm sau

Hãy tự hỏi một câu: tôi đang cố không quay lại để đối diện điều gì?

Rồi viết một dòng bằng ngôn ngữ giản dị: “Trong giấc mơ tôi bị ___ truy đuổi, và trong đời sống thức cảm giác gần nhất là ___.”

Đừng ép ra một câu trả lời kịch tính. Hãy bắt đầu bằng câu bình thường. Công việc. Một hóa đơn. Một cuộc trò chuyện. Một chẩn đoán bạn đang chờ. Một ký ức. Một người. Một lựa chọn. Một phiên bản của chính bạn mà bạn không muốn làm thất vọng.

Nếu giấc mơ lặp lại, hãy chú ý những thay đổi nhỏ. Kẻ truy đuổi có đến gần hơn không? Bạn có tìm thấy một cánh cửa không? Bạn có ngừng chạy không? Một giấc mơ tái diễn cho thấy sự chú ý của bạn cứ quay lại điều gì vào ban đêm; phần tương ứng khi thức có thể là một Dream-Self Moment ngắn trong AYA Method, nơi bạn tự nói với mình, bằng chính giọng của mình, rằng bạn đang trở thành ai.

Sáng nay, hãy dịu dàng và chính xác. Bạn đã bị truy đuổi trong đêm. Giờ bạn có thể quay về phía một mảnh sự thật nhỏ dưới ánh sáng ban ngày.